ڕۆژی کورد: ڕێوڕەسمی پیرشالیار، ئەمساڵ لە کاتێکدا بەڕێوە چوو، کە بەشداربوون لەو ڕێوڕەسمەدا لەژێر بارینی بەفر و سەرماوە ڕێوڕەسمەکەیان بەڕێوە برد.
ڕێوڕەسمی کۆنی پیرشالیار لە لایەن خەڵکی ئەو ناوچەیە بە”زەماوەندی پیرشالیار” بەناوبانگە و هەر ساڵ لە وەرزی زستان و لە نیوەی مانگی ڕێبەندان و هەروەها درێژەی ئەو ڕێوڕەسمە لە وەرزی بەهار لە ١٨ی بانەمەڕ بەڕێوە دەچێت.
هەورامان ناوچەیەکی شاخاوی و گەشتیاری کوردستانە و لە پارێزگاکانی کرماشانی ئێران و سلێمانی هەرێمی کوردستان، هەڵکەوتووە. هەورامانی تەخت سەر بە شارستانی سەوڵاوەیە لە پارێزگای سنەدا. لە ئێستادا هەورامیەکان لە مەریوان، سنە، کرماشان، هەڵەبجە، کانیدیوار، سەوڵاوە و کامیارانیش نیشتەجێن.
لە هەورامانی تەخت مەرقەدی پیرۆزی “پیری شالیاری” لێیە. ئەم پیرە خاوەن رزقە. دەوترێت لە پێڕەوانی عەبدولقادر گەیلانییە. هەورامیەکان لە نیوەی بەهار و نیوەی زستان سێ رۆژ و شەو مەراسمی “پیری شالیار”، دەگێڕن. لە مەراسیمەکەدا کە بە بۆنەی زەماوەندی “پیری شالیارە”، هەورامیەکان شەو دادەنیشن؛ قوربانی دەکەن، هەڵدەپەڕن، شیعر و گۆرانی هەڵێن و دەف لێدەدەن.
رێوڕەسمی پیر شالیار هەموو ساڵێك دوو جار بەڕێوە دەچێت كە یەكەمیان لەمانگی رێبەندان لەژێر ناوی “زەماوەندی پیر”دایە و دووهەمیشیان لە ژێر ناوی “كۆمسای” لە مانگی بانەمەڕدا بەڕێوە دەچێت.
رێوڕەسمی جێژنی زەماوەندی پیرشالیار هەر ساڵە لە مانگی رێبەندان ، لە سێ قۆناغ و لە ماوەی سێحەفتەدا و لە دوایین شەوی سێشەممەی نیوەی مانگی رێبەندان و بە ئامادە بوونی خەڵكی ناوچە، گەشتیارانی ناوخۆ و بیانی لە بەخشی “هەورامان تەخت”ی سەر بە شاری سەوڵاوا لە پارێزگای كوردستان بەڕێوە دەچێت.
لە ماوەی ئەو سێرۆژەدا كە ئەو رێوڕسمە بەڕێوە دەچێت، نەریت و دابە مەزهەبییەكانی “كڵاو رۆچنە، قوربانی كردنی مەڕ و بزن، لێنانی چێشتی تشین، دەف ژەنی و سەمای عیرفانی و تەواف كردنی كەوشی چەرمیی پیر شالیار”لەناو بەشدار بوان بەڕێوە دەچێت.
بەپێی سەرچاوە مێژووییەكان پیرشالیار، پیرێكی رۆحانی و خواناس و یەكێك لە موغانی سەردەمی زەردەشتی پێغەمبەر بووە و لەلای خەڵكی هەورامان رێزێكی زۆری هەیە و كتێبەكەی پیشانی كەسانی بێگانە نادەن و وتەكانی لەباتی مەتەڵ بەكار دەهێنرێو خاوەنی كەرماتی زۆر بۆ وێنە شەفا بەخشینی نەخۆشان بووە.
