نووسینی: جەلیل ئازادیخواز
پرۆژەیاسای فراكسوێنی مالیكی، پرۆژەیەكی ئێرانیە. مەبەستی ئەم پرۆژەیە، تەنیا دەركردنی هێزەكانی خۆرهەڵاتی كوردستانە و بەس. ئەم پرۆژەیاسایە ڕاستە پرۆژەی ئێرانە، بەڵام درێژەی ئەو جەمسەرگیرییە هەرێمی وجیهانی و ناوچەییە كە ڕیزبەندیی خۆی دیاریكردووە، بۆیە هیچ شتێكی سەیر و چاوەڕواننەكراو نییە، ئەگەر بەشێك لە كوردی باشوور لە ئاست ئەم یاسایە بێ دەنگ یان هاوڕا بێت، كێشەكانی ڕۆژئاواو باكورو وپارتی وپەكەكە، مەخمور و شەنگال وحەشدی شەعبی، جەلەولا و دەوروبەری خانەقین و ئامادەبوونی پڕڕەنگ و بەرجەستەی ئێران و حەشد، گوشاری پارتی لە ڕۆژئاواو دانوستانەكانی ژنێف و ئاستانەو ڕۆڵی توركیا، ناڕازی بوونی ڕۆژئاواو و ئەمریكا لەبەشێك لەكورد، بەهۆی پەیوەندیەكانی لەگەڵ ئێران و خەونی سەفەوییەت، هاتنەسەرخەتی ئەمریكای نوێ و تووندبوونەوەی دۆخەكە لەئێران، ڕاسانی وڵاتانی عەڕەبی و سوونەو توركیە لە ئێران و هێڵی سەفەوی، ناڕازیبوونی سوونەی عێراق و هاوسۆزی لەگەڵ ئەم بەرەیە، ئەگەر بۆشی بگونجێ، دەرفەتی شیاو لە كیس خۆی نادات، دەبێتە هێزی كارای ناكۆكیی ناوماڵی شیعەی عیراق. چەند گوتاریی كورد، دابەشبوونی ئاشكرای كورد بەسەرئەم دووبەرەدا، پەكەكە و ڕۆژئاواو بەشێك لەیەكێتی لە مەداری گوتاری ئێراندان . مەدارێک كە بۆ كورد هیچ سوود و بەرژەوەندیەكی نییە. مەدارێک كە بۆخۆشی دەزانێ داهاتووی نییە و ڕوو لە ئاوابوونە ، نەك تەنیا بەو هۆیە کە دژە كوردە و ئێران سەرپەرستی دەكات. توركیا و وڵاتانی عەرەب و سوونەش دۆستی كورد نین و ڕۆشناییان بۆ كورد تێادا بەدیناكرێت. خاڵی سەرەكی بڕیاری ڕۆژئاواو ئەمریكایە كە سەركەوتنی نزیك لە مسۆگەرە و ڕوو لە شارستانی و دیموكراسی و كەمترین ماڤی مرۆڤە.
بەرەی ئێران، بەرەی دژە شارستانی و ئیسلامی میانەو خودی تەشەیوعی ڕەسەنەیشە . رووسیا و چین وەنەبێت کە ئەم ڕاستییە نەزانن و ستراتیژیی خۆیان گرێدابێت بە ئێران و قەیرانەکانیەوە . ڕوونە ئەوان لە بۆسەی بەرژەوەندیی خۆیاندان. مێژوو هەر لە کۆماری کوردستان و شێچ عوبەیدوڵاو شۆڕشی ئەیلوول، هەمووی دەرخەری ئەم ڕاستیەن کە ناکرێت کورد پاڵ بە رووسەوە بدات. دیارە کوردستانی سوور و پێشکەشکردنی بە کۆمارەکانی ئێستای ڕووسیە با بوێستێت. فایلی ناوکیی ئێران و چارەنووسی سەدام و ئەفغانستان بابوەستن. دیارە ئەمانە بە واتای ئەوە نییە کە کورد هەموو هێلکەکانی لە سبەتەی ئەم بەردا دانێت .
لەڕاستیدا دەبێ کورد لەم ساتە پڕکارەساتەدا وریا بێت و دیاردەناسانە ڕووبەڕووی ڕووداوەکان بێتەوە. ئاساییە کە چەند گوتار و زۆرهەڵوێست بین، بەڵام ستراتیژیی باڵای نەتەوەییمان مەکۆی هەموو هەڵوێستەکان و ناوکۆی هەموو یستراتیژەکانمان بێت، مەخابن کەوانییە. هەندی گۆڕان بەڕێوەن و بەرگری و دواخستن و پێشخستنی لە بازنەی دەسەڵاتی کورددا نییە. بەرژەوەندیی باڵای کورد، دەخوازێت کە لە ئاراستەی ئەو ڕووداوانەدا بین کە نە دەمانکەنە پاشکۆ و نە زەبر لە بەرژەوەندیمان دەدەن. ئێمە ئێستا هێزین، دەتوانین لە ئاراستەی بەرژەوەندی و گۆڕانەکاندا کاریگەر بین. بۆیە دەبێت کاریگەریمان لەسەر ئەو ئاراستە و گۆڕانکاری و هێزانە بێت کە بەرژەوەندیمان لانیکەم ناخانە مەترسی و خاوەنی داهاتوون .
ئێمەی ڕۆژهەڵاتی، هێزین. هێزمان لە یەکێتی وهاوڕێیماندایە. هیچ بەشێکی کوردستان بە قەد ئێمە خاوەنی ئەزموون و ڕابردووی تێکۆشان و هێزی بە زەبری جەماوەری و حیزبی نیین و نەبوون. پرۆسەی ڕووداوەکانی ناوچەکە ببینین، دەسکەوتەکانیان هێندەی بەرەنجامی فاکتەری دەرەکی وگۆڕانە، هێندە بەرەنجامی ڕێکخستن و کاری خۆیان نییە. چەقی ستراتیژیمان ڕوانینی سەرەوەیە، بەڵام چاوەڕێ نەبین هەموو کورد وەک ئێمە بن و وەک ئێمە بیربکەنەوە، ئەمەیە واقعی کورد.
ئێمە دەبێت لەم واقعەوە خۆمان و داهاتوومان و کوردستان ببینین .
